Procedure & Regularity for Accuracy, True Dispute Resolution and Happiness

The Scope of Entitlement to Compensation for Nationalized Forest Lands in Light of Final Judicial Decisions (A Critical Analysis of Judgment No. 9509970909100370, Dated 2 October 2016, Issued by the Third Chamber of the Supreme Court of Iran)

Document Type : Original Article

Author

PhD in Private Law, University of Tehran , Tehran, Iran

Abstract
ملی‌شدن جنگل‌ها و مراتع کشور، ضمن انتقال مالکیت منابع طبیعی مشمول قانون به حیطه مالکیت عمومی، در مواردی حق دریافت وجه را برای اشخاصی که پیش از ملی‌شدن دارای حقوق تثبیت‌شده نسبت به این اراضی بوده‌اند به رسمیت شناخته است. تعیین حدود این استحقاق، به‌ویژه در مواردی که ادعای مالکیت اشخاص پس از تصویب قانون ملی‌شدن و در چارچوب دعاوی مربوط به املاک واگذاری مورد رسیدگی قرار گرفته است، می‌تواند منشأ اختلاف باشد.

در پرونده موضوع این یادداشت، خواهان با استناد به رأی قطعی صادرشده در سال ۱۳۷۱ راجع به دو دانگ مشاع از پلاک خشکداران، مطالبه بهای قسمتی از جنگل‌های واقع در محدوده پلاک را درخواست نموده است؛ حال آنکه در رأی مورد استناد، جنگل‌ها و مراتع و مستثنیات ملی‌شده صراحتاً از حکم استرداد خارج گردیده بودند. شعبه سوم دیوان عالی کشور با لحاظ همین امر، استحقاق خواهان نسبت به دریافت بهای اراضی جنگلی را نپذیرفته و رأی دادگاه بدوی را ابرام می نماید . تحلیل مواد ۳ و ۵ قانون ملی شدن جنگل های کشور نشان می‌دهد که نتیجه رأی قابل دفاع است لیکن استدلال آن از حیث تبیین نسبت میان استثنای جنگل از حکم استرداد، قلمرو بند «ج» ماده ۳ و اثر ماده ۵ قابلیت تکمیل دارد

Keywords

Subjects

Volume 2, Special Number
Commemorative Volume Honoring His Excellency The Judge Hassan Ghaffarpour Maraghi President of 3rd Branch of the Supreme Court, Iran
2026

  • Receive Date 28 September 2026
  • Revise Date 02 October 2026
  • Accept Date 02 October 2026
  • Publish Date 23 October 2026